Op deze pagina:
Overgewicht obesitas
Meten overgewicht
Hoe komt overgewicht?
Gevolgen overgewicht
Verantwoord afvallen bij overgewicht
Verschil overgewicht bij vrouwen en mannen
Risicofactor overgewicht
Relatie overgewicht en kanker
Leef niet om te eten maar eet om te leven, zorg dat je jezelf niet het graf in graaft met mes en vork!
In Nederland heeft bijna de helft van de mannen en veertig procent van de vrouwen overgewicht.
Van overgewicht is sprake wanneer het lichaamsgewicht risico‘s oplevert voor de gezondheid. Overgewicht vergroot de kans op onder meer diabetes, hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker. Bij overgewicht is het belangrijk in elk geval niet méér aan te komen.
Gewicht verminderen kan het beste door een gezond eetpatroon met een beperkte hoeveelheid calorieën, in combinatie met voldoende beweging.
Bij vet rond de buik en om de organen moet je uitkijken. Leg het meetlint eens wat vaker rond het middel ter hoogte van de navel. Is de gemeten afstand rond de navel bij mannen 89 centimeter en bij vrouwen 82,5 centimeter dan is dit de ideale buikomtrek. Meer dan 102 centimeter bij mannen en meer dan 94 centimeter bij vrouwen betekent een verhoogd risico op een hartaanval of een beroerte. De lengte van de persoon heeft daarmee weinig te maken (cijfers uit Waist Management You on a diet).
Wie dik is loopt een grotere kans op een hartaanval. Maar een hoge Body Mass Index (BMI=gewicht in kilo‘s gedeeld door het kwadraat van de lengte in meters), het getal dat vetzucht (obesitas) aangeeft, zegt maar weinig over die kans.
Zie ook het verschil overgewicht bij vrouwen en mannen.
Ons lichaam heeft energie nodig. Die energie, uitgedrukt in calorieën (of joules), wordt uit ons voedsel gehaald.
De toevoer en het verbruik moeten met elkaar in balans zijn. Het overschot aan niet verbruikte energie wordt in de vorm van vet in uw lichaam opgeslagen. Waardoor bij de een die balans zich moeilijker instelt dan bij de ander, is niet altijd duidelijk.
Bij sommige mensen ontstaat overgewicht omdat ze meer eten dan ze nodig hebben. Bij anderen omdat ze maar weinig bewegen. Toch zijn er vaak opvallende verschillen tussen de een en de ander. Het heeft te maken met de erfelijke aanleg, zeggen sommigen.
Onderzoekers menen dat genetische aspecten wel van invloed zijn, maar dat het zeer twijfelachtig is of ze echt belangrijk zijn. Ze zoeken het meer in een combinatie van veel, kleine factoren die er met elkaar voor zorgen dat de stofwisseling en de eetlust ontregeld raken.
Wie een veel te hoog lichaamsgewicht heeft, heeft een grotere kans op hart- en vaatziekten. Vooral de kans op een hartinfarct is groter. Want door het overgewicht moet het hart harder werken. Bovendien stijgen het cholesterolgehalte en de bloeddruk. Ook dat is ongunstig.
Onder mensen met overgewicht komt suikerziekte vaker voor. Overgewicht is tevens van invloed op ziekten van het bewegingsapparaat, zoals: artrose van de handen en knieen, lage rugpijn en jicht. Daarnaast heeft overgewicht ook galblaasaandoeningen, kortademigheid en slaapstoornissen tot gevolg.
Meer hart en vaatziekten
Vrouwen met ernstig overgewicht lopen minder gezondheidsrisico‘s dan soortgelijke mannen.
Het is al langer bekend dat bij mannen het vet zich meer ophoopt rond de buik, terwijl het bij vrouwen vaker rond de heupen en bovenbenen gaat zitten.
De ‘appelvorm‘ bij mannen geeft meer gezondheidsrisico‘s dan de ‘peervorm‘ bij vrouwen. Veel vet in de buikholte is een belangrijke risicofactor voor diabetes type II en hart- en vaatziekten. Een verklaring is dat buikvet fysiologisch veel actiever is dan onderhuids vet. Vet in de buikholte heeft bijvoorbeeld meer cellen per eenheid, er stroomt meer bloed door, het is gevoeliger voor hormonen en voor veranderingen in de vetstofwisseling en vetopslag.
Meer overgewicht en overgang
Meer mannen en overgang
Cijfers laten zien dat in Nederland maar liefst 55 procent van de mannen en 50 procent van de vrouwen te zwaar is. Dat heeft grote consequenties; overgewicht is een belangrijke risicofactor voor een aantal ernstige aandoeningen.
Overgewicht verhoogt de kans op gewrichtsklachten en bepaalde vormen van kanker. Bovendien wordt het verantwoordelijk gehouden voor 60-70% van de 50.000 nieuwe gevallen van diabetes per jaar. En 25% van de bijna 50.000 sterfgevallen per jaar aan hart- en vaatziekten.
Er is ook een relatie met kanker. Overgewicht is een risicofactor voor borstkanker bij vrouwen na de overgang. Ook voor darmkanker zijn de aanwijzingen vrij duidelijk dat overgewicht de kans hierop verhoogt, vooral bij mannen.
Overgewicht is verder een relatief sterke risicofactor voor enkele minder vaak voorkomende vormen van kanker, namelijk baarmoeder-, nier- en slokdarmkanker. Voor eierstok-, alvleesklier- en galblaaskanker is een verband inmiddels ook waarschijnlijk. Een gezond gewicht verkleint deze risico’s.
Voldoende bewegen en goede voeding maken het gemakkelijker om een gezond gewicht te behouden.
- een gemiddeld gewichtsverlies van een halve tot een kilo per week;
- een gevarieerd eetpatroon met een beperkte hoeveelheid calorieën;
- het beperken van de hoeveelheid vet;
- matig zijn met voedingsmiddelen waaraan suiker is toegevoegd;
- het drinken van alcohol beperken;
- rustig eten en regelmaat aanbrengen in het eetpatroon;
- meer bewegen.
Meer over lichaamsbeweging