---

---

• Persoonlijke verzorging: jezelf vaak genoeg wassen; als je uit bed komt en voordat je gaat slapen.
  
  
• Knip je teennagels wekelijks mooi recht af met een nagelknipper. Vingernagels kun je ook met een scherp nagelschaartje kort houden. Scherpe puntjes vijl je weg.
  
  
• Haren wassen tenminste één keer per week met een gewone milde shampoo.
  Zie ook ons artikel over haar verzorging
  
  
• Gezicht wassen. Tweemaal per dag met water. Heb je een erg vette huid, dan kun je een PH-neutrale zeep gebruiken.
  
  
• Oren wassen. Bij het baden of douchen. Overtollig oorsmeer kun je met een tip van je handdoek verwijderen. Wattenstaafjes gebruik je beter niet. Ze kunnen het oorsmeer dieper in je oor duwen.
  
  
• Oksels wassen. Dagelijks met een PH-neutrale zeep. Een goede lichaamshygiëne volstaat om zweetgeurtjes te voorkomen. Deodorants bevatten geurstoffen en bewaarmiddelen die irriterend kunnen werken.
  
  
• Geslachtsorganen dagelijks met water wassen.
  
  Vrouwen wassen de schaamstreek met lauw water. Doe dit van voor naar achter. Veeg ook je billen van voor naar achter schoon. Anders kan vuil vanuit de darm naar de vagina gewreven worden. Dat kan ontstekingen veroorzaken.
  
  Mannen schuiven de voorhuid van de penis terug tot achter de eikel. Wassen doe je met lauw water zonder zeep.
  
  Overdadig wassen kan de natuurlijke bacterieflora die je beschermt tegen infecties aantasten.
  
  Meer info over seksuele hygiëne
  
  

---

• Poets. Twee keer per dag. De buitenkant van het gebit en de kauwvlakken worden vaak wel geraakt, maar vergeet ook de binnenkant niet. Gebruik een zachte tandenborstel om gebitsslijtage te voorkomen en tandpasta, omdat het fluoride bevat dat het tandglazuur versterkt.
  
  
• Floss. Met flosdraad kun je tussen tanden en kiezen komen. Door te flossen verwijder je etensrestjes en tandplak op plekken waar je met de tandenborstel niet bij komt. De ruimte tussen sommige tanden en kiezen is zo groot dat je ragers kunt gebruiken. Ragers zijn miniborsteltjes met borstelhaartjes rondom waarmee je ook de tussenruimtes goed schoonpoetst.
  
  
• Spoel met mondwater. Mondwater is anti-bacterieel en dus een belangrijk hulpmiddel in de strijd tegen ontstoken tandvlees, tandplak en gaatjes. Met mondwater spoel je de hele mond schoon en kun je slechte adem voorkomen.
  
  
• Gebruik tandenstokers. Liefst na elke maaltijd. Zo verwijder je alvast wat etensrestjes en verklein je de kans op tandvleesproblemen en gaatjes; met name als je tanden dicht op elkaar staan
  
  Meer over mondproblemen

---

• Was regelmatig je handen, met name voor en na het bereiden van voedsel en altijd nadat je naar de wc bent geweest. Vuile handen zijn vaak verantwoordelijk voor het verspreiden van bacteriën;
  
  
• Reinig vooral de volgende delen grondig met zeep: tussen de vingers, de toppen van de vingers, onder de nagels en de polsen. Spoel de zeep grondig af;
  
  
• Verwijder tijdens het handenwassen alle juwelen (ring, armband, horloge), bacteriën kunnen zich hier namelijk achter nestelen;
  
  
• Gebruik liever een vloeibare zeep in plaats van een stuk zeep;
  
  
• Vervang regelmatig de handdoeken en zorg dat ze droog zijn;
  
  
• Borstel iedere dag de ruimte achter de nagel, zodat vuil zich niet kan opstapelen.

---

Gladde benen, haarloze oksels, de juiste bikinilijn; als het op scheren aankomt hebben vrouwen het maar zwaar. Onderstaand een paar verlichtende tips.

• Neem eerst een warme douche voordat je je gaat scheren. Daar wordt je huid zacht en soepel van en dat scheert een stuk makkelijker.
• Gebruik (dames)scheergel waarin aloë vera zit, dat werkt verzachtend op je huid.
• Spoel je benen heel goed af, zorg dat er geen restjes schuim en gel achterblijven na het scheren.
• Strooi na het scheren een beetje babypoeder op je huid als je last hebt van irritaties en jeuk.
• Smeer na het scheren een verzorgende en vochtinbrengende huidcrème op. Rode pukkeltjes krijgen geen kans.

---

Voeten dragen je lichaamsgewicht en zitten ook nog eens 'opgesloten' in schoenen.
Geef je voeten wekelijks een ontspannende voetmassage. Omdat je voetzolen heel gevoelig zijn, elke plekje van je zool correspondeert met een specifiek orgaan of functie in je lichaam, voel je de massage door je hele lichaam. Masseer stevig met je duimen de voetencrème onder de voeten. Begin bij de hiel en draai kleine rondjes van binnen naar buiten. Je zult snel merken dat niet alleen je voeten, maar je hele lichaam ontspant.

Voeten grondig schoonmaken: met een speciale voetscrub die alle dode huidcellen verwijdert en zorgt dat eelt geen kans krijgt onder en op de randen van je voeten. Smeer ze daarna meteen in met een dikke lotion of vaseline om ze zacht te houden.

---

De dunne huid van vrouwelijke borsten kun je het beste schoonmaken met water en zeep of met een milde gezichtsreiniging. Om de huid van borsten stevig te houden masseer je ze met een zachte olie. De huid van je borsten raakt door de massage goed doorbloed en wordt zo steviger.

Om billen mooi en zacht te houden smeer je ze lekker in. Wil je ze echt verwennen? Dan geef je je billen een masker. Daarvoor gebruik je een lichaamsmasker dat afvalstoffen snel afvoerd en je bloedsomloop verbeterd. En daar wordt de huid van je billen weer lekker stevig van.

---

Een paar keer per dag een goede verzorgende crème is geen overbodige luxe. De huid op je handen is heel dun, vooral op de bovenkant van je hand waar geen onderhuids vetlaagje is om je huid te ondersteunen.

Ellebogen zijn vaak ruw en droog omdat er veel op wordt gesteund. Een extra voedende en vochtherstellende crème maakt ze weer heerlijk soepel en zacht.

---